Nie można powiedzieć, że metody lecznicze stosowane w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej (TMC) zawsze są nieskuteczne. Przykładem może być lek na malarię – artemisina na nowo odkryty właśnie dzięki temu, że był stosowany w TMC [1]. Jest to jednak raczej wyjątek niż reguła. Większość preparatów i metod leczniczych stosowanych w TMC nie zostało przebadanych w celu ocenienia ich wartości klinicznej lub zostało przebadane tylko po to, żeby okazało się, że są nieskuteczne [1].

Tradycja czy propaganda?

Część obrońców podnosi argument o „mądrości ludowej” kolekcjonowanej przez tysiąclecia. Pomijam już chaotyczny, nienaukowy sposób zbierania owych mądrości i że stosowane metody bardzo różniły się (czasem nawet wykluczały) w zależności od prowincji oraz momentu w czasie. Prawda jest dużo bardziej okrutna. W obecnym kształcie nie jest owocem tysięcy lat tradycji i doskonalenia, ale wytworem chińskiej propagandy latach 50 XX wieku [2]. Przewodniczący Mao Zedong zdał sobie sprawę, że zapewnienie wielkiemu narodowi opieki medycznej jest niemożliwe. Żeby zadowolić lud postawił na znachorstwo. Wybrał drogę łatwą, zamiast właściwej, i założę się, że zrobił to z pełną premedytacją.

Nieskuteczne i niebezpieczne

Skuteczność ziół stosowanych w medycynie chińskiej nie tylko jest bardzo kiepsko udokumentowana, ale też może się okazać, że są one niebezpieczne. Analiza badań klinicznych nad chińskimi ziołami wykazała, przytłaczająca większość z nich została opublikowana po chińsku (119 VS 17 po angielsku) [3] oraz jedynie 2% spełnia wysokie standardy jakości. Natomiast te, które potwierdzają skuteczność chińskich ziół, to głownie małe i kiepskiej jakości badania opublikowane po chińsku.

Jeśli tylko lubisz, nikt nie może Ci zabronić wydawać swoje złoto na placebo, jednak w przypadku chińskich ziół możesz w bonusie nabawić się kłopotów ze zdrowiem. Shaw w swojej pracy z 2010 zwraca uwagę, że istnieją poważne obawy co do bezpieczeństwa stosowania chińskich ziół [4]. Jako jeden z dowodów przytacza badanie, w którym stwierdzono 3,5x większe ryzyko rozwoju zapalenia wątroby u osób biorących zioła stosowane w TMC, w porównaniu do osób korzystających z innych leków [5]. Jeśli dodamy do tego, że w ziołach sprowadzanych z Chin znajdowano pochodne narkotyków [6] to robi się naprawdę nieciekawie i mamy solidny argument, żeby z nich nie korzystać.

Bądź sceptyczny

Osobiście sądzę, że pojedyncze zabiegi i zioła z TMC mogą być skuteczne w wybranych schorzeniach, ale jest to niewielki odsetek z puli propagowanych metod. Dla naukowców zajmujących się badaniem nowych leków TMC jest istną „kopalnią pomysłów” jednak zanim te substancje przejdą weryfikację pod względem bezpieczeństwa i skuteczności należy podchodzić do nich bardzo ostrożnie. Mnie samemu byłby bardzo wstyd nabawić się zapalenia wątroby, bo uwierzyłem w ponadsześćdziesięcioletnią propagandę wodza Mao.

Źródła:

  1. Hard to swallow – Is it possible to gauge the true potential of traditional Chinese medicine? Nature 448, 105-106 (12 July 2007) [Nature]
  1. Alan Levinov. Chairman Mao Invented Traditional Chinese Medicine – Why did the U.S. Senate unwittingly endorse 1950s Chinese Communist Party propaganda? [Slate.com]
  1. Shang A, Huwiler K, Nartey L, Jüni P, Egger M. Placebo-controlled trials of Chinese herbal medicine and conventional medicine comparative study. Int J Epidemiol. 2007 Oct;36(5):1086-92. [Oxford Journals]
  1. Shaw D. Toxicological Risks of Chinese Herbs. Planta Med 2010; 76(17): 2012-2018 [Planta Medica]
  1. Lee CH, Wang JD, Chen PC. Case-crossover study of hospitalization for acute hepatitis in Chinese herb users. J Gastroenterol Hepatol. 2008 Oct;23(10):1549-55. [PubMed]
  1. Wiadomości WP. W Polsce pojawiły się groźne tabletki na odchudzanie. [WP.pl]
Wybrałem posty, które mogą Ci się spodobać

Czy otyłość zaostrza przebieg COVID-19?

Czy soja szkodzi tarczycy?

Czy wczorajszy ryż ma 50% mniej kalorii?